اشعار رضا براهنی ( مجموعه شعرهای نو از استاد بزرگ ادبیات )

بلندی‌اش که بلندی ناب گیسوهاست

به آن صراحت یک استعاره می‌ماند

که آفتاب بر آن گرم و نرم تافته باشد

من از سلاست دستانش

تمام زندگی‌ام را سؤال خواهم کرد

و در سلامت چشمانش

یتیم‌ماندگی‌ام را تمام خواهم کرد

چگونه نرم درآید که گُل، که گُل، حتی،

چو صبح صادق پاهای او نمی‌آید؟

چو بال نرمی پاهای او نمی‌آید؟

به من بگو، بگو،

چگونه بشنوم صدای ریزش هزار برگ را ز شاخه‌ها؟

به من بگو، بگو،

چگونه بشنوم صدای بارش ستاره را ز ابرها؟

من از درخت زاده‌ام

تو ای که گفتنت وزیدن نسیم‌هاست بر درخت‌ها

به من بگو، بگو،

درخت را که زاده است؟

مرا ستاره زاده است

تو ای که گفتنت چو جویبارهاست،

جویبارهای سرد

به من بگو، بگو،

ستاره را که زاده است؟

ستاره را، درخت را تو زاده‌ای

تو ای که گفتنت پریدن پرنده‌هاست

به من بگو، بگو،

تو را که زاده است؟

تا اینکه شبی زنش به خوابش آمد

چشمانش مثل دو بهار سبز،

تازه تازه روییده

مثل دو بهارِ ناگهان

مثلِ شعری که به ناگهان بگوید شاعر

و گفت:

بازی تا کی؟

از کی تا کی؟

کی برده که بازد در این بازی؟

او گفت:

فقط بدان کمی پاهایم، زخمی است

قدری قلبم، قلبم اما

دیوار سفید ساده‌ای در مغزم هست

انگار شبیه آهنی مصقول

آنگاه بقیه‌اش سراپا معقول

یک روز اگر برای من فرصت شد

و حوصله‌ی شنیدنش را هم تو پیدا کردی

شاید خواهم گفت

و بعد کسی نبود در خوابش

مغزش ویرانه‌ی شهرهای شرقی بود

چون بلخ و چو نیشابور یا ری

مغزش ویرانه‌ی شهرهای شرقی بود

در خیابان چهار صبح

هر کسی بامی دارد بر سر

هر کسی باغی از خواب نهان دارد در سر

لیک من مثل تو هستم – تنها –

ای درخت، ای قفس خشک بهاری مدفون!

سیم پر خار و درخشانی از اخترها،

دور من، دور تو پیچیده

از آفاق جهانی مجهول

و در این ساعت خاموشی، ماه،

موجود غریبی‌ست

که شخصیت بی‌نامی دارد:

گاه چون صورت نورای قدیسان است

گاه پستان بلورین زنی است

خال‌کوبی شده با نام هزاران مرد

گاه چون دایره‌ی پوستی کولی‌هاست

ماه در خواب مرا می‌بیند:

پنج انگشت بپیچیده به پنج انگشت

و دو بازو که گرفته‌ست دو زانو را تنگ

در خیابان چهار صبح

ماه، سبکی‌ست به مقیاس جدید شعر

که ز تنهایی شب می‌شکفد الهامش

و در این ساعت خاموشی،

هر کسی بامی دارد بر سر

هر کسی باغی از خواب نهان دارد در سر

هر کسی نام و نشانی دارد

اما من،

روی این نیمکت سرد خیابان چهار صبح

پنج انگشت بپیچیده به پنج انگشت

و دو بازو که گرفته‌ست دو زانو را تنگ

بغلی دارم از تنهایی

بغلی از تنهایی

دیگران نام و نشانی دارند.
روی برگی تو نوشتی: باغ

روی یک قطره‌ی باران

من نوشتم: دریا، دریا، دریا

و در آن لحظه زنی

چشم‌هایش را به کبوترها بخشید
خورشیدهای پشت سر مانده گرمی ندارند

من روزهای یادهایم را

به بادی سرد بسپردم

خورشیدهای پشت سر مانده گرمی ندارند

ای کوچه‌های زرنگار آینه‌گون جهان کودکی!

کو آن برهنه‌پای کودک

کز خنده‌هایش، آینه‌ها، خنده‌آگین بود؟

کو دست‌های چون پرنده‌های زنده؟

کو باغ‌های عطرآگین غمی موهوم؟

من اسب‌های چوبی خود را

به سوی پرتگاهان شفق راندم

دیدم شبانگاهان وحشت را

دیدم که در آنجا

خورشیدهای پشت سر مانده گرمی ندارند
ز دهکده‌های جهان

من بیراهه‌ها از سینه‌ی متروک گورستان غم‌ها

با شاهراه شهرها پیوند می‌یابند

ما اشک‌هایمان را فشاندیم

ما دستمال سبز و خیس خویشتن را

بر نرده‌های زنگدار این ضریح خالی از هر چیز بستیم

اما غروبی هست در بیرون

و صدها مرغ بی‌نام

شاید کبوترها و شاید چلچله‌ها

در آسمان پرواز دارند

ما در غروب نام‌هایمان

اشک‌هایمان را فشاندیم

روی برگی تو نوشتی: باغ

روی یک قطره‌ی باران

من نوشتم: دریا، دریا، دریا

و در آن لحظه زنی

چشم‌هایش را به کبوترها بخشید
به چهره‌ها و راه‌ها چنان نگاه می‌کنم

که کور می‌شوم،

چه مدتی‌ست دلبرا

ندیده‌ام تو را؟
چه روز شوم فجیعی

جهان مرده

بی‌بال و پرنده

من به جاودانگی آفتاب شکاک است
آن‌قدر ساده است

که چشمانش جشنی‌ست

در ولادت آهوها
در این زمین زیبای بیگانه

بی‌تو روحم

مثل مزار سرباز گمنامی

خالی بود
تو از این خطه‌ی پرشوکت دستانت

به کجا می‌خواهی تبعید کنی

یکسره روحم را
آدم حوادث زندگی خودش را

ولو بسیار بی‌ارزش و بی‌اهمیت

با کل تاریخ جهان عوض نمی‌کند
چگونه بشنوم

صدای ریزش هزار برگ را ز شاخه‌ها؟

من نمی‌دانم

پشت شیشه‌ها،

زیر برگان درختان

این چه آوازی است

می‌رانند عاشق‌های قایقران به سوی من؟

این چه آوازی است

می‌خوانند به سوی من؟

و نمی‌دانم کنارم

زیر ابر آتشین نور

کیست می‌خندد چو مستان در سکوت شب به سوی من؟

کیست می‌گرید چو مجنون در پناه عشق سوی من؟

و نمی‌دانم

ز روی دیده‌ام

گه رام و ناآرام

کیست می‌رقصد به سوی این دل آرام، ناآرام؟

مغز من کوهی است،

این آواز، جوشش یک جویبار سرد

از ژرفای تاریکی است

برف این آواز،

ذره‌ذره می‌نشیند

بر بلند شاخه‌های پیکرم آرام

شاخساران درخت پیکرم از برف،

میوه‌هایش برف،

چون زمستان‌های دور کودکی،

دنیای من، رؤیای من، پر برف

من نمی‌دانم

چه دستی گاهوار عشق ما را می‌تکاند

و نمی‌دانم که این ناقوس‌های مهر را در شب،

کیست سوی بازوان و دست‌هایم می‌نوازد؟

کیست از اعماق تاریکی

به سوی صبحگاه نور می‌آید؟

پشت شیشه،

زیر برگان درختان،

من نمی‌دانم،

این چه آوازی است

می‌رانند عاشق‌های قایقران به سوی من؟

این چه آوازی است

می‌خوانند سوی من؟

در نهضت عظیم دو بازویش

که نهضت عظیمی از زیبایی است

در عصر برگ‌ریز مسلسل‌ها

حرفی زده است آیا پرنده‌وار؟

یا غنچه‌وار؟

یا آفتاب‌وار؟

در نهضت عظیم دو بازویش

من گریه‌ام گرفته

که آخر آخر

چرا پرنده به دنیا نیامدم؟